Du lich Si Ma Cai - Du lich Lao Cai - Du lich Sa Pa - trung tam Thong tin Du lich - Sapa Tourism Office - Maison du tourism de Sapa

Tổng quan về Si Ma Cai

1. Vị trí địa lý:

Si Ma Cai nằm ở phía Đông Bắc của tỉnh Lào Cai, cách trung tâm thành phố 95km; có toạ độ địa lý từ 22⁰35’30’’ đến 22⁰06'00'' vĩ độ Bắc; 104⁰06'30'' đến 104⁰12'00'' kinh độ Đông. Trung tâm huyện hiện nay là xã Si Ma Cai.

- Phía Bắc giáp huyện Mường Khương - tỉnh Lào Cai và huyện Mã Quan - tỉnh Vân Nam - Trung Quốc.

- Phía Nam giáp huyện Bắc Hà - tỉnh Lào Cai.

- Phía Tây giáp huyện Mường Khương - tỉnh Lào Cai.

- Phía Đông giáp huyện Sín Mần - tỉnh Hà Giang.

2. Địa hình, đất đai:

Địa hình Si Ma Cai thuộc khối nông vòm sông Chảy (vùng núi có tuổi cổ nhất so với nền cấu tạo Bắc Bộ), được kiến tạo bởi nhiều dãy núi chạy theo hướng Đông Bắc - Tây Nam, thấp dân về phía Bắc với đặc trưng phân tầng độ cao lớn, chia cắt mạnh, nhiều thung lũng nhỏ hẹp.

Các dải núi về cơ bản gồm: Mạch núi trung tâm lãnh thổ huyện khởi nguồn từ Đông Nam xã Nàn Sín chạy qua các đỉnh núi có độ cao 1.800m đến 1.630m theo hướng Đông Bắc - Tây Nam tới điểm cuối cùng thuộc phía Đông Bắc xã Sán Chải. Mạch núi khu Tây Bắc chạy theo hướng vòng cung với hướng chính là Đông Bắc - Tây Nam. Ngoài ra, ở khu Đông Nam huyện được hình thành bởi phần cuối của các dải núi nhỏ chạy từ Bắc Hà hướng Đông Bắc - Tây Nam.

Diện tích tự nhiên toàn huyện là 23.454ha. Trong đó đa số là đất dốc: độ dốc trên 25⁰ khoảng 12.423ha (chiếm 53%), độ dốc 15 - 25⁰ là 7.501ha (chiếm 32%), độ dốc 7 - 15⁰ là 3.330ha chiếm (14,2%), độ dốc 3 - 7⁰là 167ha (chiếm 0,7%), độ dốc < 3⁰ chiếm tỷ lệ không đáng kể (0,l%).

3. Khí hậu - thuỷ văn:

Nằrn trong vùng có khí hậu nhiệt đới gió mùa. Do ảnh hưởng của địa hình nên diễn biến khí hậu khá phức tạp, hình thành các tiểu vùng khí hậu khác biệt: Vùng khí hậu cận nhiệt đới và vùng khí hậu nhiệt đới không điển hình.

+ Nhiệt độ trung bình cả năm khoảng 18,9⁰C, tháng lạnh dưới 12⁰C, chế độ nhiệt có sự thay đổi theo các đai cao rõ rệt và thay đổi nhiệt độ diễn ra ngay trong phạm vi một xã. Ở vùng ven sông Chảy, các thung lũng thấp nhiệt độ thường cao, cường độ chiếu sáng lớn hơn so với các khu vực đai cao trên 800m.

+ Lượng mưa trung bình năm đạt mức từ l.300mm đến 2.000mm tập trung vào các tháng 6, 7 và 8. Các tháng cònlại trong năm mưa ít, cường độ không tập trung. Số ngày mưa trong năm khoảng trên 150 ngày.

Độ ẩm trung bình cả năm khoảng từ 83% - 87%. Về mùa mưa độ ẩm không khí lớn hơn thường từ 85 - 88%. Độ ẩm không khí thay đổi theo từng vùng lãnh thổ của huyện. Vùng núi cao trên 800mm, độ ẩm không khí thấp và hanh khô.

+ Có 2 tiểu vùng khí hậu cơ bản:

Vùng ven sông Chảy bao gồm các vùng đất thấp của các xã như: Lùng Sui, Sán Chải, Nàn Sán, Bản Mế, Nàn Sìn... Đây là vùng khí hậu nhiệt đới, không điển hình, nhiệt độ trung bình khoảng 21⁰C. Mùa nóng từ tháng 5 đến tháng 10 nhiệt độ có thể lên đến 35⁰C kèm theo mưa nhiều, cường độ mưa cao, bức xạ năng lượng cao. Mùa lạnh kéo dài từ tháng 11 đến tháng 4 năm sau, độ ẩm không khí trung bình 85% ít sương mù. Có mưa đá thích hợp với cây trồng nông - lâm nghiệp nhiệt đới, thuận tiện cho thâm canh, tăng vụ, tăng năng xuất cây trồng; đặc biệt là phát triển các cây ăn quả nhiệt đới như: Nhãn, vải, hồng, đu đủ, chuối,…

Tiểu vùng khí hậu cận nhiệt đới: Nằm trên các đai cao trên 800m. Một năm có hai mùa nhưng không có ranh giới rõ rệt. Mùa đông thường lạnh khô kéo dài, nhiệt độ trung bình từ 15 – 17⁰C. Tháng 1 là tháng lạnh nhất, nhiệt độ có thể xuống tới 5 – 6⁰C. Mùa hè mát mẻ, nhiệt độ cao nhất không đến 32⁰C. Mùa mưa từ tháng 5 đến tháng 10, có giông, mưa đá và sương mù thích nghi cho phát triển các cây lâm nghiệp họ lá kim, cây ăn quả nhiệt đới. như: Đào, lê, táo, mận… và các cây dược liệu như: Xuyên khung, đỗ trọng, bạch truật, thảo quả...

Hệ thống thuỷ văn bao gồm sông Chảy và hệ thống khe suối. Sông Chảy bắt nguồn từ tỉnh Vân Nam - Trung Quốc chảy qua địa phận Si Ma Cai với tổng chiều dài 43km. Lòng sông hẹp, sâu, sườn dốc và nhiều thác gềnh ít có tác dụng trong giao thông vận tải, phục vụ sản xuất nhưng có ý nghĩa quan trọng đối với chiến lược phòng thủ biên giới của huyện và khả năng phát triển thuỷ điện. Hệ thống khe suối có nhiều, bắt nguồn từ các dãy núi cao chảy xuống thung lũng có tác dụng lớn đến dân sinh và khai thác nguồn nước phục vụ sản xuất, nhưng cũng là trở ngại về đi lại của người dân nhất là về mùa mưa.

Nước mặt phụ thuộc chủ yếu vào nguồn nước mưa được lưu giữ. Tuy được phân bố đều khắp trên địa bàn huyện và không bị ô nhiễm. Song, đang trong tình trạng cạn kiệt, đặc biệt là mùa khô do địa hình chia cắt mạnh, hiện tượng Castơ hay xảy ra và hậu quả nặng nề của nạn chặt phá rừng làm nương rẫy. Nước ngầm trữ lượng ít do hiện tượng Castơ tạo ra các hố thoát nước mặt và độ che phủ rừng thấp.

4. Tài nguyên:

+ Tài nguyên đất: Tổng thể diện tích tự nhiên 23.454ha. Trong đó:

Đất nông nghiệp: 6.075,7ha.

Đất lâm nghiệp: 5.057,7ha.

Đất ở: 1l8ha.

Đất chưa sử dụng, sông suối và nùi đá. . . : 1l.500,47ha.

+ Tài nguyên rừng:

Toàn huyện có 4.298,4ha đất lâm nghiệp, chiếm 18,37% diện tích đất tự nhiên. Theo đánh giá chung là huyện có rừng chiếm tỷ lệ thấp, tài nguyên rừng nghèo, trữ lượng thấp. Đa dạng của thực vật rừng chỉ còn tồn tại ở một số vùng thuộc các xã: Quan Thần Sán, Síc Chéng, Thào Chư Phìn. Rừng trồng phân bố rộng khắp trên địa bàn huyện và bao gồm nhiều hình thức: rừng tập trung, rừng phân tán và đặc biệt là loại rừng thôn bản.

+ Khoáng sản: Hiện đang khai thác quặng chì ở xã Bản Mế nhưng trữ lượng không lớn, năm 2004 đạt 550tấn. Việc khai thác và bán quặng thô sang Trung Quốc cũng là vấn đề cần xem xét và phụ thuộc lớn vào chính sách của Nhà nước.

+ Tiềm năng du lịch: Với lợi thế về điều kiện khí hậu trong lành, núi cao hùng vĩ đa sắc tộc nên bước đầu hình thành các loại hìrth du lịch sinh thái, du lịch cộng đồng. Khi công trình thuỷ điện Nale (Bắc Hà) hoàn thành, du lịch dọc sông Chảy sẽ được mở rộng và phát tnển. Trong đề án phát triển kinh tế du lịch tỉnh Lao Cai giai đoạn 2001 - 2010 không gian du khách của huyện Si Ma Cai được quy hoạch thuộc khu vực Đông Bắc gồm các huyện: Mường Khương, Bắc Hà và Si Ma Cai với các loại hình như: Thăm quan thắng cảnh, văn hoá vùng cao và nghỉ dưỡng sức.

5. Dân số:

Năm 2000 khi tái lập huyện, toàn huyện có 23.282 người, năm 2001 là 24.086 người, năm 2002 là 25.025 người, năm 2003 là 25.759 người, năm 2004 là 26.753 người (với tổng số 4.609 hộ). Toàn huyện có 13 xã với 90 thôn bản, mật độ đân số bình quân là 107 người/km². Tình hình phân bố dân cư không đồng đều, các thôn bản ở rải rác, cách xa nhau. Tỷ lệ tăng dân số tự nhiên của huyện Si Ma Cai năm 2000 là 2,47%; 2004 là 2,02%.

Dân tộc: Toàn huyện có l1 dân tộc, chiếm tới 98% dân số cả huyện, trong đó chủ yếu là người Mông (chiếm 82,52%), Nùng (chiếm 12,25%), La Chí (chiếm 0,75%), Thu Lao (chiếm 3,98%) Phù Lá (chiếm 0,09%), Kinh (chiếm 0,28%), Tày (chiếm 0, /%), còn lại là các dân tộc khác.

Tình trạng nước mặt và nước ngầm cạn kiệt nên ảnh hưởng lớn tời nguồn cung cấp nước sinh hoạt và sản xuất cho người dân trong huyện. Hiện nay ở nhiều xã trong huyện như: Mản Thẩn, Cán Hồ, Cán Cấu, Nàn Sín và Lử Thẩn đang trong tình trạng khan hiếm nước sinh hoạt vê mùa khô.